Ryczałt jest jedną z prostszych form opodatkowania. Jego dużą zaletą jest to, że w stosunkowo szybki sposób możesz samodzielnie obliczyć, ile zapłacisz podatku dochodowego.
Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych
W tej formie opodatkowania podatek płacony jest od przychodu, a nie od dochodu, czyli od zysku przedsiębiorstwa. Oznacza to, że podstawą opodatkowania jest suma wystawionych faktur sprzedażowych, np. w danym miesiącu, bez pomniejszania jej o poniesione koszty.
Każdy rodzaj działalności ma przypisaną konkretną stawkę ryczałtu, którą można sprawdzić na stronie biznes.gov.pl. Stawki ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych zależą od rodzaju wykonywanej działalności i obecnie wahają się od 2% do 17%.
Koszty na ryczałcie – dlaczego mimo wszystko warto je gromadzić?
Na ryczałcie nie rozpoznajemy kosztów uzyskania przychodu, jednak faktury zakupowe warto przechowywać. Dlaczego?
- są one niezbędne w przypadku kontroli, ponieważ urząd często pyta o źródło pochodzenia towarów którymi handlujesz,
- potwierdzają sposób nabycia towaru lub materiałów, czy np. nie pochodzą z paserstwa
- są bardzo pomocne przy sporządzaniu i wycenie spisu z natury, np. w momencie przekroczenia limitu VAT i obowiązku rejestracji do VAT – wówczas spis z natury wycenia się właśnie na podstawie faktur zakupu.
Zalety ryczałtu
Ryczałt ma kilka istotnych zalet:
- prostota rozliczeń,
- możliwość samodzielnego, szybkiego oszacowania wysokości podatku za dany miesiąc,
- niskie stawki podatkowe w niektórych branżach.
Najczęściej ryczałt wybierają osoby, które:
- nie generują kosztów,
- albo ponoszą je w bardzo niewielkim zakresie.
Wady i ograniczenia ryczałtu
Największą wadą ryczałtu jest brak możliwości odliczania kosztów uzyskania przychodu. Oznacza to, że nie można zaliczyć w koszty m.in.:
- wynagrodzeń pracowników (niezależnie od formy zatrudnienia),
- zakupu materiałów i towarów,
- innych wydatków związanych z bieżącą działalnością gospodarczą.
Dodatkowo nie wszystkie branże mogą korzystać z ryczałtu. Z tej formy opodatkowania wyłączone są m.in.: apteki, kantory, handel częściami i akcesoriami do pojazdów mechanicznych.
Z ryczałtu nie skorzystają również przedsiębiorcy, którzy świadczą usługi na rzecz byłego pracodawcy, jeżeli zakres tych usług pokrywa się z czynnościami wykonywanymi wcześniej na etacie.
Składka zdrowotna na ryczałcie w 2026 roku
W przypadku przedsiębiorców korzystających z ryczałtowej formy opodatkowania, składka zdrowotna zależeć będzie od wielkości przychodów:
Mamy 3 progi:
- Roczny przychód do 60 000 zł – 60% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia z IV kwartału 2025 roku.
- Roczny przychód od 60 000,01 do 300 000 zł – 100% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia z IV kwartału 2025.
- Roczny przychód powyżej 300 000 zł – 180% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia z IV kwartału 2025 roku.
Konkretną wysokość składki zdrowotnej dla ryczałtowców poznamy, gdy GUS ogłosi wielkość przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia z IV kwartału 2025 roku, co zazwyczaj komunikuje w okolicach 20 stycznia roku kolejnego.
Ważne: przekroczenie progu w trakcie roku
Należy również pamiętać, że po przekroczeniu progu przychodów w trakcie roku konieczne będzie wyrównanie składki zdrowotnej. Oznacza to, że w rozliczeniu rocznym składki zdrowotnej trzeba będzie cofnąć się do pierwszego miesiąca prowadzenia działalności i uwzględnić należną dopłatę.
Na ryczałcie możesz pomniejszyć swój przychód o 50% zapłaconych składek zdrowotnych.
Ograniczenia ryczałtu – o tym też trzeba pamiętać
Wybierając ryczałt, pamiętaj, że nie możesz rozliczyć się wspólnie z małżonkiem. Nie możesz również skorzystać z ulgi na dziecko, oczywiście tylko w zakresie działalności opodatkowanej ryczałtem, bo jeśli masz np. dochody ze stosunku pracy to w ramach tego zeznania, możesz rozliczyć ulgę na dziecko. Ale możesz wskazać organizację, której chcemy przekazać 1,5% podatku.
Omega – Twoje wsparcie w rozliczeniach
Jeśli masz wątpliwości, skonsultuj się z nami. Dobrze wybrana forma opodatkowania to realne oszczędności przez cały rok.
