Umowa zlecenie nie jest rozwiązaniem dla każdego i nie zawsze będzie najlepszym wyborem. Jeśli pracujesz lub dopiero planujesz pracować na umowie zleceniu, na pewno zastanawiasz się, jakie masz prawa, ile możesz zarobić oraz czym różni się ona od umowy o pracę.
W tym materiale wyjaśniam w prosty sposób, jakie są wady i zalety umowy zlecenia, ile można na niej pracować, jakie składki są odprowadzane oraz czy w ogóle się to opłaca.
Czym jest umowa zlecenie i dla kogo jest przeznaczona?
Umowa zlecenie to umowa cywilnoprawna, w której z jednej strony występuje zleceniobiorca, zobowiązujący się do wykonania określonej czynności, a z drugiej strony zleceniodawca. Najważniejsze jest to, że nie jest to umowa o pracę. Oznacza to brak typowego podporządkowania służbowego i hierarchii – w praktyce nie masz nad sobą klasycznego pracodawcy. W przypadku umowy zlecenia często nie ma sztywno określonego czasu pracy. Możesz wykonywać swoje obowiązki w różnych godzinach, a także w różnych miejscach – zarówno zdalnie, jak i stacjonarnie. W niektórych przypadkach, za zgodą zleceniodawcy, możliwe jest również podzlecenie pracy innej osobie.
W praktyce umowa zlecenie jest bardzo popularna wśród studentów, influencerów oraz osób pracujących dorywczo. Często stanowi dodatkowe źródło dochodu, na przykład dla mam przebywających na urlopie macierzyńskim.
Ważne zapisy w umowie zlecenie?
Umowa zlecenie zawiera kilka bardzo ważnych zapisów. Przede wszystkim nie ma w niej określonego czasu pracy. Oznacza to, że to Ty decydujesz, kiedy pracujesz. Nie musisz pracować standardowych 8 godzin dziennie – jednego dnia możesz przepracować 10 godzin, a innego tylko 5. Pracujesz wtedy, kiedy chcesz i w takich godzinach, jakie Ci odpowiadają.
Drugą istotną kwestią jest elastyczność. Możesz wykonywać swoje obowiązki praktycznie z dowolnego miejsca na świecie. Zadania możesz realizować wszędzie, chyba że umowa stanowi inaczej i wymaga Twojej obecności w określonym miejscu, na przykład w siedzibie firmy. W przypadku umowy zlecenia nie ma również typowego podporządkowania służbowego. Oznacza to, że zleceniobiorca nie jest klasycznym pracownikiem. Nie masz nad sobą przysłowiowego szefa, jednak mimo tego jesteś zobowiązany wykonywać swoje zadania poprawnie i zawsze na czas.
Odpowiedzialność zleceniobiorcy – kiedy możesz ponieść konsekwencje?
Jeśli zadania nie są realizowane terminowo lub są wykonywane wadliwie, zleceniodawca może dochodzić od zleceniobiorcy odszkodowania. Podobna sytuacja może mieć miejsce wtedy, gdy zleceniobiorca zrezygnuje z wykonania zlecenia, a zleceniodawca poniesie z tego tytułu straty lub szkody finansowe.
W niektórych przypadkach zlecenie można podzlecić innej osobie, jednak należy pamiętać, że trzeba o tym wcześniej poinformować zleceniodawcę. W trakcie trwania umowy zleceniodawca może również pytać o postęp prac, a zleceniobiorca ma obowiązek udzielić takich informacji.
Co powinna zawierać dobrze przygotowana umowa zlecenie?
Dobrze przygotowana umowa zlecenie powinna zawierać kilka podstawowych elementów. Przede wszystkim muszą znaleźć się w niej dane obu stron umowy. Niezbędny jest także dokładny opis wykonywanej pracy oraz zakres obowiązywania umowy. Umowa zlecenie nie może być zawarta na czas nieokreślony. Powinna zawierać również wysokość wynagrodzenia, sposób jego wypłaty – czy na konto, czy gotówką – warunki wykonywania zlecenia oraz zasady rozwiązania umowy. Taka umowa powinna być przygotowana co najmniej w dwóch egzemplarzach, po jednym dla każdej ze stron.
Zalety i wady umowy zlecenia – co musisz wiedzieć?
Każda forma zatrudnienia, w tym umowa zlecenie, ma swoje plusy i minusy. Do zalet należy przede wszystkim elastyczność – możliwość wykonywania pracy z różnych miejsc oraz łączenia jej z inną pracą, studiami czy urlopem macierzyńskim. Dużą zaletą jest także łatwość rozpoczęcia współpracy. Dla wielu młodych osób jest to pierwsza praca w życiu i szansa na zdobycie doświadczenia oraz dodatkowy dochód.
Do wad należy przede wszystkim brak płatnego urlopu wypoczynkowego. Jeśli nie zdecydujesz się na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe, nie masz również prawa do płatnego zasiłku chorobowego. Umowa zlecenie charakteryzuje się także mniejszą stabilnością zatrudnienia, ponieważ można ją stosunkowo łatwo rozwiązać. Dlatego jest to dobre rozwiązanie dla osób, które traktują taką formę pracy jako zdobycie doświadczenia lub jako dodatkowe źródło dochodu.
Ile można pracować na umowie zleceniu w 2026 roku?
Jeśli chodzi o liczbę godzin pracy, w przypadku umowy zlecenia nie obowiązuje limit, jak przy umowie o pracę. Możesz pracować tyle, ile chcesz. Musisz jednak pamiętać o minimalnej stawce godzinowej. W 2026 roku wynosi ona 31,40 zł, co oznacza, że nie można zapłacić zleceniobiorcy mniej niż ta kwota za godzinę pracy, choć zawsze można zapłacić więcej.
Należy również pamiętać, że zleceniodawca ma obowiązek prowadzenia ewidencji godzin pracy, którą przedstawia przy wypłacie wynagrodzenia, jeśli rozliczenie odbywa się na podstawie stawki godzinowej.
Wypowiedzenie umowy zlecenia – jak to działa?
Umowę zlecenie można wypowiedzieć w dowolnym momencie, o ile nie zawiera ona szczególnych zapisów w tym zakresie. W praktyce często oznacza to możliwość rozwiązania jej ze skutkiem natychmiastowym. Trzeba jednak pamiętać, że nagłe zerwanie współpracy może wiązać się z konsekwencjami finansowymi, jeśli druga strona poniesie straty.
Składki ZUS przy umowie zleceniu – co musisz wiedzieć?
Jeśli chodzi o składki ZUS, od umowy zlecenia odprowadzane są m.in. składki emerytalna, rentowa, wypadkowa oraz zdrowotna. Składka chorobowa jest natomiast dobrowolna i to zleceniobiorca decyduje, czy chce ją opłacać. Warto pamiętać, że jeśli jesteś studentem lub uczniem do 26. roku życia, nie opłacasz ani składek ZUS, ani podatku dochodowego z tytułu umowy zlecenia. W takim przypadku kwota brutto jest równa kwocie netto. Składki emerytalne mają wpływ na przyszłą emeryturę, dlatego również warto je brać pod uwagę. Dodatkowo praca na umowie zlecenie liczy się do wymiaru urlopu. Zmiany w tym zakresie zostały wprowadzone w 2026 roku.
Podsumowanie. Czy umowa zlecenie się opłaca?
Podsumowując, umowa zlecenie to elastyczna forma współpracy, która daje dużą swobodę, ale jednocześnie zapewnia mniejszą ochronę niż umowa o pracę. Dlatego przed jej podpisaniem warto dokładnie zapoznać się z jej treścią, a w razie wątpliwości skonsultować się z doradcą podatkowym lub prawnikiem.
Konsultacja z Biurem Rachunkowym Omega
Jeśli jesteś przedsiębiorcą, zachowaj należytą staranność i skonsultuj umowę z odpowiednim specjalistą. W przeciwnym razie podczas kontroli inspektora pracy może ona zostać uznana za umowę o pracę. Obecnie trwają zaawansowane prace nad ograniczeniem liczby umów cywilnoprawnych, w tym umów zlecenia. Jakie będą ich efekty – czas pokaże.
Biuro Rachunkowe Omega – Aneta Patuła
🌐 https://biuro-rachunkowe-omega.pl/
📧 biurorachunkoweomega@wp.pl
📞 +48 571 025 121
📍 Tarnów
