Rodzaje umów o pracę – kiedy i jaką umowę można zawrzeć z pracownikiem?

Zawarcie umowy o pracę to jeden z najważniejszych momentów w procesie zatrudniania pracownika. Przepisy prawa pracy ściśle określają rodzaje umów o pracę, a także zasady ich stosowania. Właściwy wybór formy umowy pozwala uniknąć błędów, sankcji ze strony Państwowej Inspekcji Pracy oraz sporów z pracownikami.

Umowa o pracę – podstawowe informacje

Umowa o pracę jest podstawą nawiązania stosunku pracy. Niezależnie od jej rodzaju, pracownik wykonuje pracę:

  • osobiście,
  • pod kierownictwem pracodawcy,
  • w miejscu i czasie przez niego wyznaczonym,
  • za wynagrodzeniem.

Jeżeli spełnione są powyższe cechy, zatrudnienie powinno nastąpić na podstawie umowy o pracę.

Jakie są rodzaje umów o pracę?

Kodeks pracy przewiduje trzy podstawowe rodzaje umów o pracę:

  1. umowę o pracę na okres próbny,
  2. umowę o pracę na czas określony,
  3. umowę o pracę na czas nieokreślony.

Od 2016 roku nie funkcjonuje już odrębna umowa na czas wykonania określonej pracy.

Rodzaje umów o pracę – kiedy i jaką umowę można zawrzeć z pracownikiem
Skontaktuj się z nami
Oferta Księgowości

Umowa o pracę na okres próbny

Umowa na okres próbny służy sprawdzeniu kwalifikacji pracownika oraz możliwości jego zatrudnienia na danym stanowisku.

Najważniejsze zasady:

  • maksymalny okres trwania: 3 miesiące,
  • może być zawarta przed umową na czas określony lub nieokreślony,
  • dopuszczalne jest ponowne zawarcie umowy próbnej tylko w ściśle określonych przypadkach (np. na inne stanowisko).
  • Umowa ta nie wlicza się do okresu 33 miesięcy.
  • Umowę na okres próbny , również można wypowiedzieć a okres wypowiedzenia wynosi 3 dni robocze jeśli okres próbny nie pzrekracza 2 tygodni, 1 tydzień gdy okres próbny jest dłyższy niż 2 tygodnie  i 2 tygodnie jeśli okres próbny wynosi 3 miesiące.

Umowa próbna pozwala obu stronom ocenić, czy współpraca spełnia ich oczekiwania.

Umowa o pracę na czas określony

Jest to umowa zawierana na z góry ustalony okres.

Ograniczenia ustawowe:

  • maksymalnie 3 umowy na czas określony z tym samym pracownikiem,
  • łączny czas trwania takich umów nie może przekroczyć 33 miesięcy.

Po przekroczeniu tych limitów umowa automatycznie przekształca się w umowę na czas nieokreślony.

Wyjątki od limitów dotyczą m.in.:

  • zastępstwa nieobecnego pracownika,
  • prac sezonowych,
  • pracy na czas kadencji,
  • obiektywnych przyczyn leżących po stronie pracodawcy.
  •  

Umowa o pracę na czas nieokreślony

Jest to najbardziej stabilna forma zatrudnienia i jednocześnie najbardziej pożądana z punktu widzenia pracownika.

Cechy umowy na czas nieokreślony:

  • brak określonej daty zakończenia,
  • najsilniejsza ochrona trwałości zatrudnienia,
  • obowiązek uzasadnienia wypowiedzenia przez pracodawcę.

Umowa ta może zostać zawarta zarówno bezpośrednio, jak i po wcześniejszych umowach terminowych.

Kiedy można zawrzeć umowę o pracę?

Umowę o pracę należy zawrzeć najpóźniej w dniu rozpoczęcia pracy, przed dopuszczeniem pracownika do wykonywania obowiązków. Pracodawca ma obowiązek:

  • przekazać umowę na piśmie,
  • zgłosić pracownika do ZUS,
  • zapewnić badania lekarskie i szkolenie BHP.

Brak pisemnej umowy może skutkować poważnymi konsekwencjami prawnymi.

Umowa o pracę a inne formy zatrudnienia

Warto pamiętać, że nie każda współpraca może być realizowana na podstawie umów cywilnoprawnych (umowa zlecenia, umowa o dzieło). Jeżeli spełnione są cechy stosunku pracy, pracodawca ma obowiązek zawrzeć umowę o pracę.

Podsumowanie Rodzaje umów o pracę

Wybór odpowiedniego rodzaju umowy o pracę powinien być dostosowany do potrzeb pracodawcy, charakteru pracy oraz obowiązujących przepisów. Nieprawidłowe zastosowanie umowy może prowadzić do sankcji i sporów pracowniczych.

Biuro Rachunkowe Omega i Omega Plus oferuje kompleksową obsługę w zakresie:

  • kadr i płac,
  • przygotowania umów o pracę,
  • doradztwa przy zatrudnianiu pracowników.

Zatrudniaj bez stresu i formalnych pułapek – z Biurem Rachunkowym Omega i Omega Plus masz wszystko pod kontrolą.

Zadzwoń:  +48 571 025 121

Napiszbiurorachunkoweomega@wp.pl

Aneta Patuła
Autor artykułu

Aneta Patuła

Ekspertka księgowości dla przedsiębiorców. Właścicielka Biura Rachunkowego Omega w Tarnowie, które wspiera firmy w bezpiecznym i spokojnym prowadzeniu rozliczeń podatkowych. Twórczyni kanału na YouTube, gdzie w prosty i praktyczny sposób wyjaśnia skomplikowane zagadnienia księgowe.